Lòng tự trọng thấp thường âm thầm chi phối rất nhiều quyết định trong cuộc sống – từ việc chấp nhận một mối quan hệ không lành mạnh, không dám ứng tuyển vào vị trí mơ ước, đến việc luôn cảm thấy mình không xứng đáng với những điều tốt đẹp. Điều khó khăn là nhiều người mang lòng tự trọng thấp trong nhiều năm mà không nhận ra đó chính là gốc rễ của những khó khăn họ đang gặp phải.
Lòng tự trọng thấp là gì?
Đây là trạng thái một người đánh giá thấp giá trị của bản thân, thường đi kèm với niềm tin cốt lõi rằng mình “không đủ tốt”, “không xứng đáng” hoặc “kém cỏi” so với người khác. Lòng tự trọng thấp có thể hình thành từ thời thơ ấu – do bị so sánh, chỉ trích thường xuyên, hoặc thiếu sự công nhận – và tiếp tục ảnh hưởng đến cách một người nhìn nhận bản thân khi trưởng thành.
6 dấu hiệu của lòng tự trọng thấp
- Liên tục so sánh bản thân với người khác và luôn cảm thấy mình kém hơn.
- Khó chấp nhận lời khen, thường phủ nhận hoặc giảm nhẹ thành tích của chính mình.
- Sợ thất bại đến mức né tránh thử những điều mới.
- Khó nói “không” hoặc đặt ra ranh giới vì sợ làm người khác thất vọng.
- Tự phê phán bản thân gay gắt hơn nhiều so với cách nhìn nhận người khác.
- Chấp nhận cách đối xử không tôn trọng vì nghĩ mình không xứng đáng với điều tốt hơn.
Cách xây dựng lại lòng tự trọng
Việc cải thiện điều này không đến từ những lời động viên hời hợt, mà cần một quá trình nhận diện và thách thức những niềm tin tiêu cực đã ăn sâu về bản thân. Trị liệu tâm lý, đặc biệt là các phương pháp như liệu pháp nhận thức hành vi, có thể giúp một người dần thay đổi cách nói chuyện với chính mình và xây dựng lại cảm giác giá trị bản thân một cách bền vững.
Theo Hiệp hội Tâm lý học Hoa Kỳ (APA), lòng tự trọng thấp có liên quan chặt chẽ đến nguy cơ trầm cảm, lo âu và các khó khăn trong duy trì mối quan hệ lành mạnh.
Nếu bạn muốn biết cảm giác không đủ tốt ấy có đang đi kèm dấu hiệu trầm cảm hay không, bạn có thể làm bài test tâm lý trầm cảm miễn phí để hiểu rõ hơn tình trạng của bản thân.
Nếu bạn cảm thấy mình đang chật vật với cảm giác không đủ tốt, Inner Mind sẵn sàng đồng hành cùng bạn tìm lại giá trị bản thân. Liên hệ ngay để được tư vấn miễn phí.
